01 03-2022

Wpis do rejestru w Leżajsku przy ul. św. Jana z Dukli 10

Dom w Leżajsku, przy ul. św. Jana z Dukli 10  wybudowany został zap. ok. 1 ćw. XIX w, co sugerują zachowane elementy i detale wyposażenia. Wg niepotwierdzonych źródeł budynek ten powstał ok. 1750 r. i był wymieniony w „Inwentarzu Starostwa Leżajskiego” z 1759 r., jako siedziba zarządcy folwarku bernardyńskiego. Jest to parterowy budynek wolnostojący, usytuowany kalenicowo wzdłuż ul. św. Jana z Dukli. Elewacja frontowa zwrócona na wschód. Drewniany, pierwotnie prawdopodobnie na peckach, obecnie podwaliny zagłębione w ziemi. Konstrukcji zrębowej z nieznacznymi ostatkami. Założony na rzucie prostokąta z gankiem od frontu (wtórnym) i przybudówką od strony tylnej (również wtórną bez wartości zabytkowych). Ganek o konstrukcji słupowo-ramowej, w dolnej części obity deskami. Dach budynku i ganku dwuspadowy, kryty dachówką cementową.

Elewacja frontowa wsch. czteroosiowa, z centralnym gankiem, przeszklonym, o podziałach szczeblinowych, zawierającym wejście główne i trzema oknami po jego bokach (rozplanowanymi niesymetrycznie). W elewacji szczytowej pn. dwa okna, w szczycie prostokątne jednoskrzydłowe drzwiczki. Elewacja zach. jednoosiowa. W centralnej części, z lekkim przesunięciem w kierunku pd. przybudówka. Elewacja szczytowa pd. jednoosiowa z jednym oknem, w szczycie niewielkie okienko.

Układ wnętrza dwutraktowy z sienią pierwotnie na przestrzał. Stropy drewniane belkowe z tragarzami. Zachowane piece: piec kaflowy, piec piekarski z kapą i grzewczy z profilowanym gzymsem wieńczącym i wnęką, w której sztukatorska dekoracja o wzorze roślinnym. Drzwi jedno – i dwuskrzydłowe, płycinowe. Okna dwudzielne, czterokwaterowe.

Pomimo późniejszych remontów nieznacznie zniekształcających jego pierwotną bryłę i wygląd, dom przy ul. św. Jana z Dukli 10 stanowi cenny składnik drewnianej zabudowy historycznej Leżajska.

Dom przy ul. św. Jana z Dukli 10  w Leżajsku usytuowany na skrzyżowaniu dróg posiada walory ekspozycyjne i widokowe, stąd zachodzi konieczność objęcia ochrona otoczenia przedmiotowego obiektu w granicy działki nr ewid. 3605/1 w Leżajsku. W celu ochrony wartości widokowych oraz zabezpieczenia przed szkodliwym oddziaływaniem czynników zewnętrznych, decyzją wpisu do rejestru zostało objęte również otoczenie zabytku. Obszar ten stanowi niezbędne minimum pozwalające na ochronę przed dokonywaniem niekorzystnych wtórnych zniekształceń w zakresie zagospodarowania w/w działki, a także przed szkodliwym oddziaływaniem tego zagospodarowania.