27 04-2021

Wpis do rejestru w Pułankach

W północnej części wsi Pułanki, na skraju kompleksu leśnego stoi drewniany budynek. Usytuowany na tarasowo ukształtowanym skłonie wzgórza stromo opadającego w kierunku doliny Wisłoka. Wybudowany został ok. 1910 r. przez dwóch braci  pochodzenia żydowskiego o nazwisku Rebhan, ówczesnych właścicieli pobliskich lasów. W okresie międzywojennym właścicielami byli Wawrzyniec i Zofia Tomaszewscy – małżeństwo nauczycielskie pracujące w szkole w pobliskich Łękach Strzyżowskich. W. Tomaszewski był miejscowym działaczem społecznym i kulturalnym, szerzącym oświatę i wiedzę rolniczą na strzyżowskiej wsi od końca XIX w. W 1919 r. został posłem na Sejm Ustawodawczy II RP.

Budynek szerokofrontowy, na planie prostokąta, rozbudowany od frontu okazałym gankiem na osi środkowej; od tyłu półtraktem. Usytuowany na wysokiej, otynkowanej, kamiennej podmurówce wyrównującej spadek terenu, od frontu wspartej przyporą. Korpus główny parterowy z poddaszem, o konstrukcji zrębowej, ostatki belek łączone na jaskółczy ogon. Ganek dwukondygnacyjny, konstrukcji słupowo-ramowej, ozdobnie przeszklony. Półtrakt parterowy, częściowo murowany. Budynek podpiwniczony. Elewacje szalowane pionowo z dekoracyjnym fryzem pod okapem wyciętym w desce. Po wschodniej stronie ganku schody z piaskowca, dwubiegowe, łamane z podestem.

Obiekt stanowi przykład nielicznie zachowanej na terenach wiejskich drewnianej architektury mieszkalnej typu willowego.

Zabudową towarzyszącą jest dwukondygnacyjny budynek gospodarczy. W dolnej kondygnacji wyrównującej spadek terenu ceglano-murowana stajnia, nad nią drewniana, jednosąsiekowa stodoła o konstrukcji słupowo-ramowej. Posiada skromną dekorację w postaci wertykalnych kamiennych przypór. Stanowi rzadki przykład na terenie Pogórza Strzyżowskiego dwukondygnacyjnej zabudowy gospodarczej.

W chwili obecnej trwa procedura wpisu do rejestru zabytków nieruchomych budynku mieszkalnego wraz z budynkiem gospodarczym.

Fot. WUOZ Przemyśl