Znamy wyniki konkursu Zabytek Zadbany 2023 - wyróżniono dwa zabytki z naszego województwa

20 czerwca w siedzibie Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego przy Krakowskim Przedmieściu w Warszawie odbyła się uroczystość ogłoszenia wyników w ogólnopolskim konkursie Zabytek Zadbany. Jest on organizowany przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Generalnego Konserwatora Zabytków Zabytek Zadbany, natomiast za prowadzenie konkursu odpowiada Narodowy Instytut Dziedzictwa (na ternie naszego województwa Oddział Terenowy w Rzeszowie).

Obiekty zgłaszane do konkursu oceniane są w sześciu kategoriach (kategoria specjalna właściwego użytkowania i stałej opieki nad zabytkiem; kategoria utrwalenia wartości zabytkowej obiektu; kategoria rewaloryzacji przestrzeni kulturowej i krajobrazu; kategoria adaptacji obiektów zabytkowych; kategoria architektury i budownictwa drewnianego i kategoria zabytków techniki). 

W tegorocznej edycji konkursu województwo podkarpackie zostało w szczególny sposób ponieważ w kategorii architektury i budownictwa drewnianego „zwyciężył” i otrzymał zaszczytny tytuł laureata  Kościół parafialny Świętego Jana Chrzciciela w Soninie, którego właścicielem jest Parafia Rzymskokatolicka Świętego Jana Chrzciciela w Soninie reprezentowana przez ks. proboszcza Władysława Dubiela. 

Natomiast w wyróżnienie w kategorii utrwalenia wartości zabytkowej obiektu otrzymała kamienica przy ul. 3 Maja 32 w Rzeszowie będąca własnością Pana Janusz Skomra (nagrodę odebrał syn Mateusz).

Nagrodzeni pamiątkowe dyplomy i emblematy konkursu odebrali z rąk sekretarza stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego, generalnego konserwatora zabytków dr Jarosława Sellina i dyrektor NID dr hab. Katarzyny Zalasińskiej.

Drewniany kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Soninie (ob. filialny) powstał w 2 poł. XVII w., prawdopodobnie w miejscu poprzedniego kościoła drewnianego. Usytuowany w centralnej części miejscowości, na niewielkim wzniesieniu w zakolu rzeki Sawy. Wokół kościoła zachowały się pozostałości nieregularnych obwarowań ziemnych tzw. „twierdzy chłopskiej” z XVII w. W ostatnich latach został poddany gruntownym pracom budowlano – konserwatorskim, których dobrą jakość wykonania podkreśliła komisja konkursowa swoim werdyktem. Została zabezpieczona statyka budowli, z wymianą zdegradowanych elementów. W trakcie tych prac została odsłonięta i wyeksponowana belka z inskrypcją – wtórnie użyta w zrębie zakrystii. Zrekonstruowano gontowe pokrycie dachowe i unikatowy w skali województwa szalunek ścian profilowanie desek. Uczytelniono i poddano konserwacji główne drzwi, także zakonserwowano stolarkę okienną. W trakcie prowadzonego remontu starano się w maksymalnie możliwym stopniu zachować autentyzm świątyni, nowe elementy wprowadzając w niezbędnym minimum. Konkurs nie ocenia prac przy wyposażeniu natomiast nalży podkreślić, że w świątyni w Soninie ono także zostało poddane konserwacji z uszanowaniem historycznych nawarstwień (polichromia z l. 60. XX w.).

Gratulujemy ks. proboszczowi i parafianom troski o spuściznę wcześniejszych pokoleń i dziękujemy, że zachowują ją dla potomnych. Docenieniem ich wysiłku jest przyznany tytuł Laureata konkursu Zabytek Zadbany.

Zainteresowanych zapraszamy na stronę Narodowego Instytutu Dziedzictwa, gdzie znajduje się obszerna relacja z wydarzenia oraz pozostałe zabytki wyróżnione w konkursie Zabytek Zadbany 2023.